Apendice:Fonologia de la Noeuva Ortografia Lombarda in dialet lagher
| Questa pagina del Wikizzionari chì l'è scrivuda in lombard, con la Noeuva Ortografia Lombarda |
| Te podet trovà 'sti contegnud chì anca in → Italian |
| Grafema | Fonologia | Esempi |
|---|---|---|
| a | /a/ /ɐ/ in fin de parola con dopia "a" e in principi se gh'è su l'acent |
vall
alibi fiaa |
| b | /b/ /p/ in fin de parola |
basell goeub |
| c | /t͡ʃ/ denanz de e, i o in fin de parolla de poeu de consonant /k/ denanz de a, o, oeu, u o qualsessia consonant |
ciciarada
can |
| ch | /k/ denanz de e, i e in fin de parola | chichera |
| cc | /t͡ʃ/ in fin de parola de rar in mez a la parolla per di reson de derivazzion |
tucc laccet (derivad de lacc) |
| d | /d/ /t/ in fin de parola |
dent mond |
| e | /e/ /ɛ/ |
temp insema |
| f | /f/ | fioeul |
| g | /d͡ʒ/ denanz de e, i
/ɡ/ denanz de a, o, oeu, u o qualsessia consonant |
gesa
magon |
| gh | /ɡ/ denanz de e, i /k/ in fin de parola |
ghell |
| gg | /d͡ʒ/ in fin de parola; de rar in mez, in parolle derivade |
oeugg veggia (derivad de vegg) |
| gn | /ɲ/ | tegnì |
| h | ∅ (ocio: a se dopra semper denanz a tute i vos del verb havé) | gh'hoo |
| i | /i/ /j/ de poeu de consonant prima de vocal ∅ in tra sc, sg, s'c, s'g, g, c e vocal |
intregh aria ciamà fioeui |
| j | /ʎ/ /j/ |
boteja majà |
| l | /l/ ∅ in fin de parola de poeu de oeu |
lassà
pedrioeul |
| ll | /ll/ in mez a la parola /l/ in fin de parola (a se scriv la "l" dopia quand che l'acent l'è sora l'ultima sillaba e la vocal prima l'è curta) |
balla basell |
| m | /m/ | mur |
| n | /n/ /ŋ/ in final de parola o denanz di consonant velar /k/ e /ɡ/ |
nigola basin |
| nn | /n/ - in fin de parolla de rar in mez a la parolla per di reson de derivazzion |
dann anniversari (derivad de "ann") |
| o | /o/ /ɔ/ |
tosa |
| oeu | /ø/ opur /œ/ a segonda de la parlada del sit | poeu |
| p | /p/ | pas |
| q | /k/ denanz de u + vocal | quatà |
| r | /r/ (/ː/ di volte in fin de parola de poeu de (senter [senˈteː]) |
tera senter |
| rr | /r/ - vocal prima curta | carr (vs. car) |
| s | /s/ al principi de parola /z/ intravocalica o in fin de parola |
setàss nas |
| ss | /s/ | fuss |
| sc | /t͡ʃ/ - denanz de e, i | scernì |
| s'c | /ʃt͡ʃ/ | mes'cià |
| sg | /d͡ʒ/ denanz de e, i la pupart di volt e comunque semper in principi de parola
/ʒ/ denanz de e, i di volte rare al center de la parola |
sgiornada
resgiora |
| s'g | /ʃd͡ʒ/ | s'giafon |
| t | /t/ /θ/ di volte in fin de parola de poeu de "o" |
tolin biot |
| u | /y/
/w/ de poeu de <q> |
cuna aqua |
| v | /v/ ∅ intravocalica di volte infra "a" e "o", "o" e "a" (minga semper), "o" e "e", "u" e "a" e "u" e "i" |
vun tavol |
| z | /t͡s/ al principi de parola o de poeu de consonant /d͡z/ intravocalica o in fin de parola |
zuca mez, ghez |
| zz | /t͡s/ | mazzà |